Porady prawne

Porady prawne: Jak napisaďż˝ testament

Autor elmarek 07-10-2011 - 06:55 (5805)

Picture 0 for Jak napisaďż˝ testament
Co zrobić, aby uniknąć �enuj�cych k��tni rodzinnych o podzia� maj�tku po swojej �mierci? Co zrobi�, je�li chcemy inaczej rozporz�dzi� swoj� w�asno�ci� ni� wynika�oby to z dziedziczenia ustawowego? Wystarczy spisa� testament, a wi�c rozporz�dzi� w�asnym maj�tkiem na wypadek �mierci.


W Polsce wci�� o wiele cz�ciej ni� z testamentami mamy do czynienia z dziedziczeniem ustawowym po �mierci bliskich nam os�b. Co wi�cej, sam testament kojarzony jest wy��cznie ze �mierci�, gdy tymczasem na Zachodzie i w USA spisanie w�asnej woli jest o wiele cz�stsze i coraz powszechniejsze nawet w�r�d os�b, kt�re dopiero co osi�gn�y pe�noletno��. O spisaniu testamentu warto pomy�le� odpowiednio wcze�niej, tym bardziej, �e w ka�dej chwili mo�na go odwo�a� albo zmieni� jego zapisy. Skutki prawne wywiera on dopiero po naszej �mierci.
Nale�y tak�e pami�ta�, �e testament w ka�dej chwili mo�na odwo�a� lub zmieni�, np. poprzez sporz�dzenie nowego, w kt�rym zaznaczymy co zmieniamy lub, �e jest to ca�kowicie nowy testament odwo�uj�cy stary . Ma��e�stwa powinny jednak wiedzie�, �e ma��onkowie nie mog� sporz�dzi� jednego wsp�lnego testamentu. Ka�dy z nich musi sporz�dzi� sw�j w�asny dokument.
Kto mo�e napisa� testament?
Testament mo�e napisa� ka�da osoba maj�ca pe�n� zdolno�� do czynno�ci prawnych. Zdolno�� tak� posiadaj� osoby, kt�re nie zosta�y ubezw�asnowolnione decyzj� s�du, a uko�czy�y 18 rok �ycia lub przed uko�czeniem tego wieku a po uko�czeniu 16 lat zawar�y zwi�zek ma��e�ski.
W jakiej formie?
Istniej� trzy podstawowe sposoby sporz�dzenia testamentu.
1. Testament notarialny - sporz�dzony przez notariusza w formie aktu notarialnego.

2. Testament w�asnor�czny (holograficzny) - jak sama nazwa wskazuje, musi on by� w ca�o�ci spisany w�asnor�cznie, nie mo�e by� wydrukiem komputerowym opatrzonym jedynie podpisem, nie mo�e tak�e zosta� spisany przez np. �on� czy dziecko, a jedynie podpisany przez testatora. Dokument mo�e zosta� sporz�dzony w znanym spadkodawcy j�zyku - niekoniecznie musi by� to j�zyk polski. - W�asnor�czno�� sporz�dzenia podpisu w trakcie post�powania spadkowego mo�e sprawdzi� s�d, powo�uj�c w tym celu bieg�ego grafologa .
3. O�wiadczenie o ostatniej woli z�o�one w obecno�ci 2 �wiadk�w, tzw. testament allograficzny (ustny) - przewodnicz�cego zarz�du jednostki samorz�du terytorialnego, sekretarza powiatu albo gminy lub kierownika urz�du stanu cywilnego. Maj� oni obowi�zek spisa� owe o�wiadczenie w formie protoko�u, kt�ry spadkodawca oraz �wiadkowie winni podpisa�.
Istniej� tak�e testamenty szczeg�lne, sporz�dzane w sytuacji rych�ej �mierci spadkodawcy, kiedy niemo�liwe jest ju� spisanie przez niego tego dokumentu samodzielnie, pisemnie i odr�cznie. Zalicza si� tu testament ustny, tzw. testament podr�ny (powstaje na polskim statku morskim lub powietrznym) oraz wojskowy.
Co powinien zawieraďż˝ testament?
Dobrze, �eby z dokumentu jasno wynika�o, �e jest to zapis ostatniej woli. U�atwi to zatytu�owanie go s�owem "testament". Nast�pnie spadkodawca winien wskaza� spadkobierc�w, zaznaczaj�c jakie elementy maj�tku otrzymaj�. Mo�na to zrobi� w nast�puj�cej formie: "Ja, ni�ej podpisany (imi�, nazwisko), o�wiadczam, �e do spadku po mnie powo�uj� niniejszym nast�puj�ce osoby..." .
W�a�ciwie sporz�dzony testament powinien zawiera� dat� sporz�dzenia i podpis spadkodawcy. - Jednak brak daty nie stanowi podstawy uniewa�nienia testamentu. Data mo�e pom�c w ustaleniu w jakim stanie znajdowa� si� spadkodawca w momencie sporz�dzenia testamentu .

Kiedy testament jest niewa�ny?
Dokument jest niewa�ny, gdy zosta� sporz�dzony:

1. przez osob�, kt�ra nie uko�czy�a 18 roku �ycia,
2. przez osob�, kt�ra jest ubezw�asnowolniona,
3. przez osob�, kt�ra dzia�a�a w stanie wy��czaj�cym �wiadome albo swobodne powzi�cie decyzji i wyra�enie woli;
4. pod wp�ywem b��du uzasadniaj�cego przypuszczenie, �e gdyby spadkodawca nie dzia�a� pod wp�ywem b��du, nie sporz�dzi�by testamentu tej tre�ci
5. pod wp�ywem gro�by
6. je�li nie zosta� opatrzony podpisem.

Co, je�li testamentu nie ma?
Je�li testament nie istnieje albo je�li jest niewa�ny, zastosowanie b�d� mia�y regu�y dziedziczenia ustawowego. Kto w takiej sytuacji dziedziczy?
1. �ona lub m�� osoby zmar�ej
2. zst�pni - dzieci, wnuki lub prawnuki;
3. rodzice
4. rodze�stwo
5. zst�pni rodze�stwa - bratankowie, siostrze�cy, a tak�e ich dzieci.

Je�li nie ma os�b wy�ej wymienionych, maj�tek ustawowo przechodzi na rzecz gminy lub Skarbu Pa�stwa.

Aby odebra� spadek zapisany w testamencie, spadkobiercy powinni z�o�y� w s�dzie rejonowym wniosek o stwierdzenie nabycia spadku i uzyska� takie postanowienie.

Powinni�my poinformowa� kogo� bliskiego b�d� zaufanego o tym, �e testament istnieje. W przeciwnym razie nasza wola mo�e zosta� niespe�niona